نیروی دریایی آمریکا به کشتی ایرانی شلیک و آن را توقیف کرد؛ همزمان هیأت ترامپ راهی گفتوگوهای صلح در پاکستان است

یکشنبه 19 آوریل، نیروی دریایی آمریکا به یک کشتی باری با پرچم ایران شلیک کرد و آن را در چارچوب محاصره شناورهای مرتبط با ایران در تنگه هرمز توقیف کرد؛ تازهترین اقدام نظامی در آخر هفتهای که آتشبس نزدیک به انقضا را با تردید روبهرو کرده است. همزمان، رئیسجمهور دونالد ترامپ اعلام کرد هیأتی را برای گفتوگوهای صلح با هدف پایان دادن به جنگ آمریکا و اسرائیل در ایران به پاکستان اعزام میکند.

به گفته گزارشها، ایران در روزهای اخیر درباره بازگشایی تنگه هرمز مواضع متناقضی داشته و ترامپ بر ادامه محاصره دریایی توسط آمریکا تأکید کرده است؛ رفتوبرگشتی که در نهایت این آخر هفته به شلیک هر دو طرف به سوی کشتیهای تلاشکننده برای عبور انجامید. از زمان آغاز جنگ آمریکا و اسرائیل در ایران، کشمکش بر سر کنترل تردد در تنگه هرمز شدت گرفته است.

این کشمکش بازتابی اقتصادی نیز داشته است: حدود 20 درصد نفت و سوخت جهان روزانه از مسیر تنگه هرمز عبور میکند و اختلال در این شاهراه بر هزینه طیفی از کالاها، بهویژه سوخت خودرو و هواپیما، اثر گذاشته است. ترامپ روز یکشنبه همچنین تهدید کرد در صورت عدم پذیرش خواستههای ایالات متحده از سوی تهران—از جمله توقف غنیسازی اورانیوم برای هر منظور، چه غیرنظامی و چه نظامی، بهمدت دستکم 20 سال—«تمدن ایرانی» را نابود خواهد کرد.

او درباره وضعیت ایران در بحبوحه آتشبس لرزان و لفاظی تند طرفین به شبکه ABC News گفت: «خیلی خوب خواهد بود. یا انجامش میدهند یا با مشکل مواجه میشوند.

خواهیم دید چه میشود.» به گزارش رسانه رسمی ایران در هفته گذشته، پستهای ترامپ در شبکههای اجتماعی «دیگر رسانه مناسبی برای اقناع افکار عمومی داخلی نیست؛ حتی همین ‘توضیح ندادن’ هم نیازمند توضیح است.» در طول این درگیری، ترامپ دیدگاههایش درباره مذاکرات و تهدیدها علیه ایران را در شبکههای اجتماعی منتشر کرده است.

این در حالی است که همزمان مقامهای دولت او برای پیشبرد اهداف جنگ در حال رایزنی بودهاند و ایران نیز بهنوبه خود واکنش نشان داده است؛ از جمله با انتشار کلیپهای کوتاه انیمیشنی با لگو که ترامپ و برخی اعضای دولت او را به تصویر میکشید.

بهگفته گزارشها، شلیک نیروی دریایی آمریکا به کشتی حامل پرچم ایران زمانی رخ داد که کشتی تلاش داشت محاصره را در دریای عمان دور بزند؛ ساعاتی پس از آنکه ایران شروع به شلیک به کشتیهای دیگری کرد که قصد عبور از تنگه را داشتند—اقدامی که آتشبس را زیر سؤال برد. تنگه هرمز خلیج فارس را به دریای عمان متصل میکند و تنها مسیر خروجی منطقه بهسوی دریای عرب و آبهای آزاد است؛ عاملی که اهمیت آن را برای تجارت جهانی دوچندان میکند.

به گفته برخی گزارشها، هیأت آمریکایی راهی پاکستان شامل معاون رئیسجمهور جیدی ونس، فرستاده ویژه کاخ سفید در امور خاورمیانه استیو ویتکاف و داماد ترامپ، جرد کوشنر، خواهد بود. انتظار میرود این هیأت روز دوشنبه در اسلامآباد فرود آید و دومین دور گفتوگوها برای پایان جنگ را آغاز کند.