محسن نجات حسینی: جنگ طبیعت را ویران میکند و سلامت انسان را تا سالها به خطر میاندازد

محسن نجات حسینی، کارشناس محیط زیست، هشدار داد یکی از مهمترین پیامدهای جنگ، تخریب گسترده طبیعت و اثرات درازمدت آن بر سلامت انسانهاست. به گفته او، جنگ اثراتی عمیق و گاه جبرانناپذیر بر اکوسیستمها بر جای میگذارد که سالها ادامه مییابد و زندگی انسان و سایر موجودات را تهدید میکند.

نجات حسینی توضیح داد انفجار بمب به معنای شعلهور شدن ناگهانی و شدید مواد شیمیایی است که دما و فشار هوا را به سرعت بالا میبرد. هوای داغ و پرحجمِ ناشی از انفجار، هر آنچه پیرامونش باشد را میسوزاند و تخریب میکند و در ادامه، گازها و ترکیبات خطرناک به فضا پراکنده میشوند.

به گفته او، بمبارانها جنگلها، مراتع و زیستگاههای طبیعی را از میان میبرد و گونههای گیاهی و جانوری را نابود یا ناگزیر به کوچ میکند. او افزود سوختن مخازن نفت، مواد پالایشگاهی و پتروشیمی، کارخانهها، تأسیسات صنعتی و ساختمانها، حجم قابل توجهی از مواد سمی را در هوا منتشر میکند.

تنفس این هوای آلوده میتواند پیامدهای جدی و حتی جبرانناپذیر برای سلامت انسان داشته باشد. نجات حسینی گفت این آلایندهها به تدریج بر سطح زمین رسوب میکنند، در خاک نفوذ مییابند و از طریق بارشها به منابع آب زیرزمینی میرسند؛ سپس وارد رودخانهها و دریاها شده و به موجودات آبزی آسیب میزنند و منابع غذایی دریایی را آلوده میسازند.

به گفته او، این آلودگیها از طریق زنجیره غذایی به گیاهان، حیوانات و در نهایت به انسان منتقل میشوند و سلامت را به طور جدی تهدید میکنند. این کارشناس هشدار داد در صورت آسیب دیدن زیرساختهای پژوهشی در حوزه باکتریشناسی و ویروسشناسی یا آزمایشگاههای بیمارستانی و دانشگاهی در جریان جنگ، خطر انتشار عوامل بیولوژیک به طور جدی افزایش مییابد؛ رخدادی که میتواند به یک فاجعه زیستمحیطی و بهداشتی و شیوع بیماریهای گوناگون، حتی ناشناخته، منجر شود.

او همچنین گفت اگر تأسیسات هستهای آسیب ببینند، نشت مواد رادیواکتیو و پرتوهای یونساز میتواند پیامدهای بلندمدت برای سلامت انسان و جانوران داشته باشد، خطر ابتلا به سرطان را افزایش دهد و اختلالات ژنتیکی ایجاد کند که نسلهای آینده را نیز تحت تأثیر قرار میدهد.

به گفته نجات حسینی، آتشسوزیهای گسترده ناشی از جنگ گازهای گلخانهای را افزایش داده و دمای منطقه را بالا میبرد؛ پدیدهای که میتواند الگوهای آبوهوایی محلی را دگرگون کند و شرایط زیستمحیطی را برای برخی گونهها دشوار سازد. او افزود درگیریها ممکن است سیستمهای تصفیه آب و فاضلاب را از کار بیندازند و موجب شوند مواد آلوده و پسماندهای خطرناک بدون کنترل وارد محیط شوند و بحرانهای بهداشتی درازمدت ایجاد کنند.

در شرایط جنگی و کمبود منابع غذایی، افزایش شکار غیرقانونی نیز میتواند گونههای نادر را در معرض انقراض قرار دهد. نجات حسینی جمعبندی کرد که بازسازی محیط زیستی که از جنگ آسیب دیده باشد، دشوار، بسیار زمانبر و پرهزینه است؛ اما توجه به پیامدهای زیستمحیطی در تصمیمگیریهای مرتبط با بحران و درگیری، میتواند از خسارتهای عمیقتر به طبیعت و سلامت انسانها پیشگیری کند.