زیناکس: جنگ آمریکا و اسرائیل با ایران آسیبپذیری نیجریه را آشکار کرد؛ ظرفیتسازی فناوری ضروری است

در پی جنگ آمریکا و اسرائیل با ایران که بازارهای جهانی انرژی را برهم زده است، رئیس گروه زیناکس، لئو استن اکه، نسبت به آسیبپذیری اقتصادی نیجریه در برابر شوکهای خارجی هشدار داد و بر ضرورت ظرفیتسازی در بخش فناوری این کشور تأکید کرد. اکه در بیانیهای در روز چهارشنبه گفت تشدید اخیر تنشهای آمریکا و اسرائیل با ایران بار دیگر نشان داده که اقتصاد نیجریه تا چه اندازه در معرض نوسانهای جهانی قرار دارد.
به گفته او، با عبور بهای نفت از 100 دلار برای هر بشکه و افزایش 35 درصدی قیمت سوخت در پمپهای بنزین نیجریه، «یک پارادوکس نگرانکننده» رخ نمود: نیجریه، در حالی که تولیدکننده بزرگ نفت خام و میزبان بزرگترین پالایشگاه خصوصی آفریقاست، همچنان از شوکهای انرژیِ هزاران کیلومتر دورتر تأثیر میپذیرد.
او افزود این آسیبپذیری فقط به انرژی محدود نیست و به بخش فناوری و دیگر حوزههایی که به واردات متکیاند نیز سرایت کرده است. به گفته اکه، بخش فناوری نیجریه نمونه روشنی از هزینههای تکیه بر واردات و ظرفیت دگرگونساز تولید داخلی در مسیر ثبات اقتصادی و «حاکمیت فناوری» است.
او زیناکس را به عنوان نخستین تولیدکننده بومی رایانه در نیجریه نمونهای دانست از اینکه وقتی چشمانداز، سرمایهگذاری و تعهد به ظرفیتسازی داخلی همگرا میشوند چه چیزهایی ممکن میشود.
اکه خواستار حمایت از شرکتهای بومی مانند «زیناکس تکنولوژیز» برای پیشبرد تحول دیجیتال از طریق تمرکز بر مونتاژ و تولید داخلی سختافزار رایانه و تجهیزات دیجیتال شد و گفت چنین حمایتی ضمن کاهش وابستگی به واردات، اشتغال ایجاد میکند، انتقال دانش را سرعت میبخشد و توان ملی را تقویت میکند.
به گفته او، هر دستگاهی که در داخل مونتاژ میشود «یک گام دور شدن از مواجهه با ریسک ارزی» است و نشانگر تغییر ذهنیت از مصرف به تولید. با رشد تقاضای فناوری در کشور و شتابگیری پذیرش دیجیتال، اهمیت تولید داخلی بیش از پیش است.
او همچنین بُعد راهبردی موضوع را برجسته کرد: فناوری صرفاً ابزار تجاری نیست، بلکه «ابزار دفاعی و دارایی ملی» است و کشورهایی که زنجیرههای تأمین فناوری خود را کنترل میکنند، در نوآوری، صیانت از دادهها و رقابت جهانی جایگاه بهتری دارند. به گفته اکه، توسعه ظرفیت داخلی اثرات تکاثری در زنجیرههای پشتیبان مانند لجستیک، خردهفروشی، نگهداری و خدمات فنی ایجاد میکند و با دسترسپذیرتر شدن ابزارهای فناوریِ قابلاتکا و مقرونبهصرفه، کارآفرینی را گسترش میدهد.
اکه با اشاره به «روشنگری» ناشی از بحران کنونی جهانی گفت اگر تنگه هرمز بازگشایی نشود یا زنجیرههای تأمین وارداتی دچار گسست شوند، تنها کشورهایی با ظرفیت قوی تولید داخلی طوفان را تاب میآورند و وابستگان به واردات بیش از دیگران آسیب میبینند.
او افزود با ترکیب درستِ چشمانداز و اجرا، نیجریه میتواند مسیری تازه و متکی بر خود، نوآوری و رشد پایدار ترسیم کند و در چشماندازی جهانی روزبهروز پیچیدهتر، «آینده از آنِ اقتصادهایی است که میسازند، نه فقط میخرند».
