Սիմոնյանը՝ Պուտինի նախազգուշացումներին. գազի գնի բարձրացման կամ պատժամիջոցների դեպքում Հայաստանը կլքի ՀԱՊԿ-ը և ԵԱՏՄ-ը
Հայաստանը կհեռանա ռուսաստանյան առաջնորդությամբ գործող պաշտպանական և առևտրային դաշինքներից, եթե Մոսկվան բարձրացնի Հայաստան մատակարարվող բնական գազի արտոնյալ գինը կամ կիրառի այլ տնտեսական պատժամիջոցներ Երևանի նկատմամբ։ Այդ մասին շաբաթավերջին հայտարարեց Ազգային ժողովի նախագահ, «Քաղաքացիական պայմանագիր» կուսակցության ղեկավար անդամ Ալեն Սիմոնյանը՝ արձագանքելով Ռուսաստանի նախագահ Վլադիմիր Պուտինի կոշտ նախազգուշացումներին։
Պուտինը ապրիլի 1-ին Մոսկվայում կայացած բանակցությունների բացման ընթացքում նախազգուշացրել էր Հայաստանի իշխանություններին՝ չզրկել այն քաղաքական ուժերին կամ գործիչներին, որոնց նա որակեց որպես «պրոռուսական», առաջադրվելու հնարավորությունից Հայաստանի գալիք խորհրդարանական ընտրություններում։
Նա նաև հայտարարել էր, թե Երևանի եվրոպական ինտեգրման քայլերը «համատեղելի չեն» Եվրասիական տնտեսական միությանը (ԵԱՏՄ) անդամակցության հետ՝ ընդգծելով, որ Ռուսաստանը մնում է Հայաստանի կարևորագույն առևտրային գործընկերը և գազ է մատակարարում զգալի զեղչով։
«Եվրոպայում գազի գները այժմ գերազանցում են հազար խորանարդ մետրի դիմաց 600 դոլարը, մինչդեռ Ռուսաստանը Հայաստանին վաճառում է 177.5 դոլարով»,— ասել էր Պուտինը՝ նախքան բանակցությունների փակ դռների ետևում շարունակվելը։
Հաջորդ օրը Ռուսաստանի փոխվարչապետ Ալեքսեյ Օվերչուկը ՏԱՍՍ պետական գործակալությանը տված ծավալուն հարցազրույցում զարգացրեց այդ ուղերձը՝ սպառնալով լայնածավալ հակաքայլերով այն, ինչ նա ներկայացրեց որպես հայկական կառավարության ջանքեր՝ Ռուսաստանին պատկանող երկաթուղային մենաշնորհը և այլ մեծ ընկերություններ դուրս մղելու Հայաստանից։
«Ապրանքների [Ռուսաստան արտահանվող] և գազի գների մասին այս խոսակցությունները նոր չեն, տարիներ շարունակ շարունակվում են»,— լրագրողների հետ զրույցում ասաց Սիմոնյանը։ «Եթե նրանք նման որոշում ընդունեն, Հայաստանը կընդունի իր որոշումը և վերջնականապես կլքի և՛ ՀԱՊԿ-ը, և՛ ԵԱՏՄ-ը»։
Միաժամանակ նա հավելեց, որ չի կարծում՝ իրավիճակը կհասնի այդ կետին, քանի որ «այդ բացման խոսքից հետո երկու երկրների ղեկավարների միջև եղել է շատ լավ, արդյունքաբերում և գործնական խոսակցություն»։ Վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանը հինգշաբթի օրը իր վերջին այցը Մոսկվա որակեց «շատ հաջող», նշելով, որ ինքն ու Պուտինը հասել են «կոնկրետ փոխըմբռնումների մեր օրակարգի բոլոր ուղղություններով»՝ առանց մանրամասներ հրապարակելու։
Ռուսաստանի արտաքին գործોના նախարար Սերգեյ Լավրովն իր հերթին ասաց, որ հայկական կողմը «հասկանալություն է ցուցաբերել» Մոսկվայի մտահոգությունների հանդեպ. «Կտեսնենք, թե հարաբերությունները գործնականում ինչպես կզարգանան»,— նշել է նա ՌԻԱ Նովոստի գործակալությանը շաբաթավերջին։
Տնտեսական տվյալներով՝ անցած տարի Ռուսաստանի բաժինն էր Հայաստանի արտաքին առևտրի 35.8 տոկոսը, հաջորդում էին Չինաստանը՝ 12.3 տոկոսով, և Եվրոպական միությունը՝ 11.7 տոկոսով։ Վերջին տարիներին ռուսա- հայկական առևտուրը կտրուկ աճել է՝ պայմանավորված Ռուսաստանի ուղղությամբ հայկական արտահանման կտրուկ աճով։
Տնտեսական զարգացման նախարար Գևորգ Փափոյանը շաբաթ օրը զսպվածորեն գնահատեց ԵԱՏՄ անդամակցության տնտեսական ազդեցությունը՝ հայտարարելով. «Չպետք է ասենք, թե Հայաստանը ԵԱՏՄ-ին անդամակցելուց հետո ունեցել է աստղաբաշխական աճ»։ Հայաստանը միացել է ԵԱՏՄ-ին 2015-ին։ Կառավարության տվյալներով՝ այդ ժամանակից ի վեր Ռուսաստանի ուղղությամբ տարեկան արտահանումը աճել է ավելի քան տասնապատիկ՝ հասնելով գրեթե 3 միլիարդ դոլարի։
Հատկապես կախված են ռուսական շուկայից հայկական գյուղատնտեսական արտադրողները և սննդարդյունաբերական ընկերությունները։ Մինչ Երևանն ու Մոսկվան շեշտում են «գործնական» երկխոսությունը, Սիմոնյանի նշած պայմանական գիծը՝ գազի գնի և տնտեսական սահմանափակումների շուրջ, մնում է հստակ ազդանշան Հայաստանի դաշինքային ընտրությունների վերաբերյալ։
Ինչպես Լավրովը ձևակերպեց, հաջորդ քայլերը տեսանելի կլինեն միայն գործնականում։